Pensiya tayinlashda ish staji

Ish staji — pensiya tayinlash va uning miqdorini hisoblashda qonunchilikka muvofiq inobatga olinadigan mehnat faoliyati va boshqa davrlar yig‘indisi.

Mehnat faoliyati ish stajiga qachon qo‘shiladi?

Quyidagi davrlar ish stajiga qo‘shib hisoblanadi:

2019-yil 1 yanvarga qadar — xodim davlat ijtimoiy sug‘urtasiga jalb etilgan va Pensiya jamg‘armasiga sug‘urta badallari to‘langan mehnat faoliyati;
2019-yil 1 yanvardan keyin — mehnatga haq to‘lash tarzidagi daromad hisoblangan ish davri;
yakka tartibdagi va oilaviy tadbirkorlik, dehqon xo‘jaligi, o‘zini o‘zi band qilish faoliyati — belgilangan tartibda sug‘urta badali, yagona ijtimoiy to‘lov yoki ijtimoiy soliq to‘langan bo‘lsa;
harbiy xizmat, Milliy gvardiya, ichki ishlar va davlat xavfsizligi organlaridagi xizmat;
harbiylashtirilgan qo‘riqlash, maxsus aloqa va tog‘-kon-qutqaruv qismlaridagi xizmat;
jazoni ijro etish muassasasida bajarilgan ish — ushbu davr uchun ijtimoiy soliq to‘langan bo‘lsa.

Mehnat faoliyati bilan bog‘liq bo‘lmagan davrlar

Quyidagi davrlar ham ish stajiga qo‘shilishi mumkin:

I guruh nogironligi bo‘lgan shaxsni parvarishlash;
18 yoshgacha bo‘lgan nogironligi bor bolani parvarishlash;
o‘zgalar parvarishiga muhtoj 80 yoshga to‘lgan keksani parvarishlash;
oliy ta’lim muassasasi, aspirantura, doktorantura va klinik ordinaturada kunduzgi o‘qish, shu jumladan chet elda o‘qish;
bola 3 yoshga to‘lgunga qadar uni parvarishlash ta’tilida bo‘lish — barcha bolalar bo‘yicha jami ko‘pi bilan 6 yil;
harbiy xizmatchilar xotinlarining ularni ishga joylashtirish imkoni bo‘lmagan joylarda erlari bilan yashagan davri — ko‘pi bilan 10 yil;
diplomatik vakolatxona va konsullik xodimi eri yoki xotinining chet elda bo‘lgan davri — ko‘pi bilan 10 yil.

7 yillik ish staji sharti

Parvarishlash, kunduzgi o‘qish, bolani parvarishlash ta’tili va yuqoridagi boshqa mehnat bilan bog‘liq bo‘lmagan davrlar ish stajiga qo‘shilishi uchun shaxsning mehnat faoliyati bilan bog‘liq kamida 7 yillik umumiy ish staji bo‘lishi kerak.

Nogironligi bo‘lgan shaxs deb topilgan fuqarolarga ushbu 7 yillik talab qo‘llanilmaydi.

Pensiya tayinlanganidan keyingi ish davri

I va II guruh nogironlik pensiyasi tayinlanganidan keyin ishlangan vaqt ish stajiga qo‘shiladi.

Yoshga doir pensiya tayinlanganidan keyingi ishlangan vaqt, qoida tariqasida, pensiyani hisoblash uchun stajga qo‘shilmaydi.

Bundan proaktiv tarzda tayinlangan yoshga doir pensiyani rad etib, ishlashni davom ettirgan fuqarolar mustasno.

Ish stajini imtiyozli hisoblash

Qonunchilikda belgilangan ayrim davrlar:

uch hissa;
ikki hissa;
bir yarim hissa miqdorida ish stajiga qo‘shib hisoblanishi mumkin.

Jumladan, jangovar harakatlardagi xizmat, 1941–1945-yillardagi urush davrida mamlakat ichkarisida ishlash, ayrim tibbiyot muassasalaridagi faoliyat va keyinchalik oqlangan shaxslarning qamoqda bo‘lgan davri imtiyozli hisoblanadi.

Normativ hujjatlar

«Fuqarolarning davlat pensiya ta’minoti to‘g‘risida»gi Qonun

Vazirlar Mahkamasining 2022-yil 13-oktabrdagi 592-son qarori