Chet el fuqarolari oilaviy munosabatlarda qanday huquqlarga ega?

O‘zbekistonda doimiy yashaydigan chet el fuqarolari va fuqaroligi bo‘lmagan shaxslar oilaviy munosabatlarda, qonunchilikda boshqacha qoida belgilanmagan bo‘lsa, O‘zbekiston fuqarolari bilan teng huquq va majburiyatlarga ega.

Fuqaroligi bo‘lmagan shaxs — biror davlat fuqaroligiga mansubligini tasdiqlovchi hujjatga ega bo‘lmagan shaxs.

O‘zbekistonda chet el fuqarosi bilan nikoh qanday tuziladi?

O‘zbekiston fuqarosi bilan chet el fuqarosi yoki ikki chet el fuqarosi o‘rtasidagi nikoh O‘zbekiston hududida O‘zbekiston qonunchiligi asosida qayd etiladi.

Nikohni qayd etish uchun FHDYo organiga ariza beriladi.

Nikoh tuzuvchi shaxslar:

• nikoh yoshiga etgan bo‘lishi;
• nikohga ixtiyoriy rozilik bildirishi;
• boshqa amaldagi nikohda turmasligi;
• nikoh tuzishga to‘sqinlik qiluvchi boshqa holatlarga ega bo‘lmasligi kerak.

Chet el fuqarosidan qanday hujjatlar talab etiladi?

Chet el fuqarosi, qoida tariqasida:

• milliy pasportini;
• pasportning belgilangan tartibda tasdiqlangan tarjimasini;
• O‘zbekistonda qonuniy bo‘lib turganini tasdiqlovchi hujjatni;
• nikohda turmasligi haqida vakolatli organ hujjatini;
• avval nikohda bo‘lgan bo‘lsa, nikoh tugatilganini tasdiqlovchi hujjatni taqdim etadi.

Xorijiy hujjatlar xalqaro shartnoma yoki qonunchilikka muvofiq legallashtirilishi yoki apostilь qo‘yilishi, shuningdek davlat tiliga tarjima qilinishi mumkin.

Viza nikoh qayd etiladigan kunda amal qilishi kerakmi?

O‘zbekiston fuqarosi bilan chet el fuqarosi yoki fuqaroligi bo‘lmagan shaxs o‘rtasidagi nikoh, qoida tariqasida, xorijiy shaxsning O‘zbekistonda bo‘lish vizasi nikoh qayd etiladigan kunda amalda bo‘lgan taqdirda rasmiylashtiriladi.

Vizasiz tartibda kelgan shaxsning qonuniy bo‘lish muddati ham tugamagan bo‘lishi kerak.

Nikoh qachon qayd etiladi?

Nikoh, qoida tariqasida, ariza berilganidan keyin bir oy o‘tgach qayd etiladi.

Uzrli sabablar mavjud bo‘lganda ushbu muddat qisqartirilishi yoki uzaytirilishi mumkin. Alohida holatlarda nikoh ariza berilgan kuni ham qayd etiladi.

Xorijda tuzilgan nikoh O‘zbekistonda tan olinadimi?

O‘zbekiston fuqarolari, chet el fuqarolari yoki fuqaroligi bo‘lmagan shaxslar o‘rtasida xorijda tuzilgan nikoh:

• nikoh tuzilgan davlat qonunchiligiga muvofiq rasmiylashtirilgan;
• O‘zbekiston qonunchiligidagi nikohga to‘sqinlik qiluvchi holatlarga zid bo‘lmagan taqdirda O‘zbekistonda haqiqiy deb e’tirof etiladi.

Xorijiy nikoh hujjatidan O‘zbekistonda foydalanish uchun uni legallashtirish, apostilь qo‘yish va tarjima qilish talab etilishi mumkin.

Nikohdan ajratish qaysi qonun bo‘yicha amalga oshiriladi?

O‘zbekiston hududida:

• O‘zbekiston fuqarosi bilan chet el fuqarosi o‘rtasidagi;
• O‘zbekiston fuqarosi bilan fuqaroligi bo‘lmagan shaxs o‘rtasidagi;
• ikki chet el fuqarosi o‘rtasidagi nikohdan ajratish O‘zbekiston qonunchiligiga muvofiq amalga oshiriladi.

Nikohdan FHDYo organida qachon ajratiladi?

Er-xotinning o‘zaro roziligi bo‘lsa va ularning:

• voyaga etmagan umumiy farzandlari;
• mulkiy nizolari mavjud bo‘lmasa, nikoh FHDYo organida bekor qilinishi mumkin.

Nikohdan ajralish ariza berilganidan keyin, qoida tariqasida, uch oy o‘tgach qayd etiladi.

Qachon sudga murojaat qilinadi?

Nikohdan ajratish sud orqali amalga oshiriladi, agar:

• er-xotindan biri ajrashishga rozi bo‘lmasa;
• umumiy voyaga etmagan farzandlar mavjud bo‘lsa;
• bolaning yashash joyi yoki aliment bo‘yicha nizo bo‘lsa;
• umumiy mol-mulkni bo‘lish masalasi mavjud bo‘lsa;
• er-xotindan biri FHDYo organida ajrashishdan bosh tortsa.

Sud bir vaqtning o‘zida bolalar, aliment va mol-mulkka doir masalalarni ham hal qilishi mumkin.

Xorijda amalga oshirilgan ajralish tan olinadimi?

Xorijda amalga oshirilgan nikohdan ajratish:

• tegishli davlat qonunchiligiga muvofiq o‘tkazilgan;
• vakolatli organ tomonidan rasmiylashtirilgan bo‘lsa, O‘zbekistonda tan olinishi mumkin.

Hujjatdan O‘zbekistonda foydalanish uchun uni tasdiqlash va tarjima qilish talab etilishi mumkin.

Bolalarga nisbatan huquq va majburiyatlar

Ota-onaning fuqaroligi turlicha bo‘lishi ularning:

• bolani tarbiyalash;
• uni moddiy ta’minlash;
• ta’limi va sog‘lig‘i haqida g‘amxo‘rlik qilish;
• bolaning huquq va manfaatlarini himoya qilish majburiyatlarini bekor qilmaydi.

Aliment, otalikni belgilash, bolaning yashash joyi va u bilan ko‘rishish tartibiga doir nizolar sud tomonidan hal qilinishi mumkin.

Qaysi organlarga murojaat qilinadi?

Masalaga qarab:

• nikoh tuzish yoki FHDYo orqali ajralish uchun — FHDYo organiga;
• oilaviy nizolar bo‘yicha — fuqarolik ishlari bo‘yicha sudga;
• xorijiy hujjatlarni legallashtirish bo‘yicha — konsullik muassasasiga;
• apostilь qo‘yish bo‘yicha — vakolatli davlat organiga murojaat qilinadi.