Huquqiy maslahat - bepul,tezkor, hammaga!

  • 4980 marta o'qildi

Kakie bыvayut sudы

Sudlanganlik tushunchasi

Sudlanganlik — shaxsning jinoyat sodir etganligi uchun hukm qilinganidan kelib chiqadigan huquqiy holat. Jazo tayinlangan ayblov hukmi qonuniy kuchga kirgan kundan shaxs sudlangan hisoblanadi.

Sudlanganlikning huquqiy oqibatlari u tugallangan yoki olib tashlangan paytdan bekor bo‘ladi. Bu qoidalar O‘zbekiston Respublikasining Jinoyat kodeksining 77–80-moddalarida belgilangan.

Sudlanganlik qachon tugallanadi

Sudlanganlik holati:

  • shartli hukm qilinganda — sinov muddati tugagan kuni;
  • majburiy jamoat ishlari, xizmat bo‘yicha cheklash yoki intizomiy qismga jo‘natish jazosi o‘talganidan keyin;
  • jarima ijro etilganidan, muayyan huquqdan mahrum qilish yoki axloq tuzatish ishlari o‘talganidan keyin — bir yil o‘tgach;
  • ozodlikni cheklash jazosi o‘talganidan keyin — ikki yil o‘tgach;
  • besh yilgacha ozodlikdan mahrum qilish jazosi o‘talganidan keyin — to‘rt yil o‘tgach;
  • besh yildan ortiq, lekin o‘n yildan ko‘p bo‘lmagan ozodlikdan mahrum qilish jazosi o‘talganidan keyin — etti yil o‘tgach;
  • o‘n yildan ortiq, lekin o‘n besh yildan ko‘p bo‘lmagan ozodlikdan mahrum qilish jazosi o‘talganidan keyin — o‘n yil o‘tgach tugallanadi.

Sudlanganlikning tugallanishi uchun alohida sud qarori talab qilinmaydi — belgilangan muddat tugashi bilan u avtomatik ravishda yuz beradi.

Muddatni hisoblash

Muddat asosiy va qo‘shimcha jazolar to‘liq o‘talgan yoki ijro etilgan kundan hisoblanadi.

Agar shaxs jazodan muddatidan ilgari ozod qilingan yoki jazo engilroq jazo bilan almashtirilgan bo‘lsa, muddat amalda o‘talgan jaza qismidan kelib chiqib hisoblanadi.

Agar sudlanganlik tugamasidan oldin yangi jinoyat sodir etilsa, avvalgi sudlanganlik muddatining o‘tishi to‘xtaydi va yangi jinoyat uchun asosiy hamda qo‘shimcha jazo o‘talganidan keyin qayta hisoblanadi.

Sudlanganlikni muddatidan oldin olib tashlash

Ozodlikdan mahrum qilish jazosini o‘tagan shaxsga nisbatan ma’muriy yoki intizomiy ta’sir chorasi qo‘llanilmagan bo‘lsa, sud belgilangan muddatning kamida yarmi o‘tganidan keyin uning sudlanganligini iltimosnoma asosida olib tashlashi mumkin.

Sudlanganlik afv etish yoki amnistiya akti asosida ham olib tashlanishi mumkin.

Voyaga etmaganlar bo‘yicha yangi qoida

18 yoshga to‘lgunga qadar sodir etgan jinoyati uchun tayinlangan jazoni o‘tab bo‘lgan shaxs, umumiy qoidaga ko‘ra, sudlanmagan deb hisoblanadi.

Muhim: mazkur qoida o‘ta og‘ir jinoyatlarga, shuningdek shaxs jazoni o‘tab bo‘lganidan keyin 18 yoshga to‘lgunga qadar qasddan yangi jinoyat sodir etgan hollarga tatbiq etilmaydi.

Chat