Huquqiy maslahat - bepul,tezkor, hammaga!

  • 3473 marta o'qildi

Savol: K. ismli shaxs yoshga doir pensioner ekanligi, sog‘ligining holatiga ko‘ra har yili sanatoriyada dam olish zaruriyati mavjud bo‘lsada, biroq unga bu borada har yili bepul sanatoriya-kurortda dam olish uchun yo‘llanma berishmayotgani haqida ma’lum qilib, sanatoriya-kurortda dam olish uchun bepul yo‘llanmalardan foydalanuvchi shaxslar toifalari va bepul yo‘llanmalarni berish davriyligi haqida huquqiy tushuntirish berishni so‘radi.

Javob: Urush va mehnat fronti faxriylari o‘zlari uchun maqbul muddatlarda yiliga bir marta O‘zbekiston Respublikasi Sog‘liqni saqlash vazirligi, O‘zbekiston Kasaba uyushmalari Federatsiyasi Kengashi hamda davlat va xo‘jalik boshqaruvi organlari sanatoriylarida o‘n ikki kunlik sog‘lomlashtirish kursidan tekin o‘tish huquqiga ega.

✔️ Har yili (navbat asosida):

  • urush nogironlariga tenglashtirilgan shaxslar;
  • respublika ahamiyatiga molik shaxsiy pensiya oluvchi shaxslar;
  • Chernobilь AES halokati oqibatida nurlanish kasalligiga chalingan va uni boshidan kechirgan shaxslar, shuningdek Chernobilь halokati sababli nogiron bo‘lib qolgan shaxslar;
  • yadro poligonlari va boshqa radiatsiya-yadro ob’ektlarida harbiy xizmatni o‘tagan shaxslar;
  • yolg‘iz keksalar;

✔️ ikki yilda bir marotaba (navbat asosida):

  • urush qatnashchilariga tenglashtirilgan shaxslar;
  • halok bo‘lgan harbiy xizmatchilarning beva xotinlari (beva erlari);
  • I va II-guruh nogironlari, ko‘zi ojiz I-guruh nogironini kuzatib boruvchi shaxs;

✔️ sanatoriylarda bo‘sh o‘rin mavjud bo‘lgan taqdirda, navbat asosida, ammo 3 yilda 1 marotaba — yoshga doir pensionerlar bepul sanatoriya-kurort yo‘llanmalari bilan ta’minlanadi.

Savol: B. ismli shaxs onasi 100 yoshdan oshganligi, yaqinda bunday shaxslar pensiyasiga qo‘shimcha to‘lov amalga oshirilishi haqida eshitgani haqida ma’lum qilib, ushbu qo‘shimcha to‘lov miqdori va uni olish uchun qanday hujjatlar taqdim etilishi lozimligi haqida huquqiy tushuntirish berishni so‘radi.

Javob: Yoshi 100 ga to‘lgan va undan oshgan fuqarolar pensiyasiga 2015-yilning 1-mayidan boshlab, har oyda pensiyani hisoblashning bazaviy miqdorining 100 foizi miqdorida qo‘shimcha to‘lov to‘lash belgilangan.

Bunda, pensiyaga qo‘shimcha to‘lov shaxs 100 yoshga to‘lgan oydan keyingi oyning 1-sanasidan boshlab har oyda ariza taqdim etmasdan qo‘shib to‘lanadi hamda qo‘shimcha to‘lovni to‘lash pensiyaga ustama haqlarning soni va miqdorlaridan qat’i nazar amalga oshiriladi.

Savol: T. ismli shaxs 1-guruh nogironi ekani, hozirda nogironlar aravachasiga ehtiyoji mavjudligi haqida ma’lum qilib, nogironlar aravachasini olish borasida qanday imtiyozga egaligi haqida huquqiy tushuntirish berishni so‘radi.

Javob: Pensiya yoshidagi muhtoj shaxslar, 16 yoshgacha bo‘lgan nogironligi bo‘lgan bolalar, 6 yoshdagi va undan katta yoshdagi nogironligi bo‘lgan shaxslar protez-ortopediya buyumlari, reabilitatsiya texnik vositalari va kreslo-aravachalar bilan bepul ta’minlanish huquqiga ega.

Ushbu shaxslarga belgilangan protez-ortopediya buyumlari, reabilitatsiya texnik vositalari va kreslo-aravachalari tuman (shahar) tibbiyot birlashmalari tomonidan bepul ta’minlanadi.

Savol: M. ismli shaxs oilasida 5 nafar farzandi borligi va ulardan ikki nafari oliy ta’lim muassasasida o‘qishi, ulardan biri 19 yoshda, ikkinchisi 21 yoshda ekanligi haqida ma’lum qilib, qonun hujjatlarida nazarda tutilgan imtiyozlar va ijtimoiy kafolatlardan foydalanishda “ko‘p bolali oila” deganda qanday oila tushunilishi haqida huquqiy tushuntirish berishni  so‘radi.

Javob: To‘rt nafar va undan ortiq o‘n sakkiz yoshga to‘lmagan bolasi bo‘lgan oila ko‘p bolali oiladir. Bunda, agar to‘rt nafar va undan ortiq bolalaridan bir nafari yoki undan ko‘prog‘i ta’limning kunduzgi shaklida (o‘rta maxsus va professional, oliy ta’lim) ta’lim tashkilotlarida o‘qiyotgan hamda yigirma ikki yoshga to‘lmagan bo‘lsa, bu oila ham ko‘p bolali oila deb hisoblanadi.

Savol: Z. ismli shaxs kam ta’minlangan oila bo‘lganligi sababli, moddiy yordam tayinlash to‘g‘risidagi arizasi mahalla fuqarolar yig‘ini qoshidagi komissiya tomonidan rad qilingani haqida ma’lum qilib, kam ta’minlangan oilaga moddiy yordam tayinlashda nimalar e’tiborga olinishi lozimligi haqida huquqiy tushuntirish berishni so‘radi.

Javob: Moddiy yordam har bir oila a’zosiga o‘rtacha oylik jami daromad miqdori jami daromad aniqlanayotgan davr uchun belgilangan mehnatga haq to‘lashning eng kam miqdorining 52,7 foizidan ortiq bo‘lmagan oilalarga tayinlanadi.

Oila a’zosiga to‘g‘ri keladigan o‘rtacha oylik jami daromad, moddiy yordam olish uchun murojaat qilingan oydan oldingi oxirgi 3 oy uchun hisoblab chiqilgan oilaning mehnatga layoqatli har bir a’zosining o‘rtacha oylik daromadi summasini oila tarkibiga kiritiladigan oila a’zolari soniga bo‘lingan holda aniqlanadi.

Bunda moddiy yordam olish uchun oila tarkibiga bolalarning otasi, onasi yoki nikohdagi har ikki ota-onasi (farzandlikka oluvchilar), ota-onalar bilan birga yashaydigan va ularning qaramog‘ida bo‘lgan bolalar, shuningdek ota-onalar bilan birgalikda yashaydigan va o‘z oilalariga ega bo‘lmagan 16 yoshdan katta yoshdagi bolalar (shu jumladan farzandlikka olingan bolalar) kiritiladi.

O‘rtacha oylik jami daromad miqdorini hisoblab chiqishda oila olayotgan nafaqa yoki moddiy yordam, un va qolipli non xarid qilish bo‘yicha qo‘shimcha xarajatlarni qoplash uchun har oylik pul kompensatsiyasi, nogironligi bo‘yicha nafaqa, boquvchisini yo‘qotganlik pensiyasi va nafaqasi (har bir boqimandaga), bolalikdan nogiron bo‘lgan 16 yoshdan katta shaxslarga nafaqa, 16 yoshgacha bo‘lgan nogiron bolalar va 18 yoshga to‘lmagan OIV infektsiyasiga chalingan shaxslarga nafaqa, Pensiya jamg‘armasi orqali beriladigan bola tug‘ilganligi hamda dafn etish marosimi uchun bir yo‘la to‘lanadigan nafaqa, shuningdek «Har bir oila – tadbirkor» dasturi doirasida mikrokredit olingan sanadan boshlab oxirgi 12 oy mobaynida oilaviy tadbirkorlikni amalga oshirishdan olingan daromadlar hamda stipendiyalar hisobga olinmaydi.

Chat