Maishiy iste’molchilar uchun to‘lov tartibi

EHNATga ulanmagan maishiy iste’molchi har oyning 10-sanasiga qadar o‘tgan oyda iste’mol qilgan elektr energiyasi uchun to‘liq hisob-kitob qilishi shart.

EHNATga ulangan hisoblagichga ega maishiy iste’molchiga elektr energiyasi oldindan to‘langan mablag‘ doirasida etkazib beriladi. Oldindan to‘langan mablag‘ tugaganda yoki qarzdorlik yuzaga kelganda hisoblagich dastur orqali tarmoqdan uzilishi mumkin.

Iste’mol qilingan elektr energiyasining haqiqiy hajmi hisoblagich ko‘rsatkichlari va avtomatlashtirilgan hisobga olish tizimi ma’lumotlari asosida aniqlanadi.

Muhim: har oyning 10-sanasigacha to‘lash talabi EHNATga ulanmagan maishiy iste’molchilarga taalluqli. EHNATga ulangan iste’molchilarda elektr energiyasi oldindan to‘langan mablag‘ doirasida etkazib beriladi.

Bazaviy iste’mol me’yori

Aholi uchun elektr energiyasining bir oylik bazaviy iste’mol me’yori 200 kVt·soatni tashkil etadi.

Bazaviy me’yor iste’molni taqiqlovchi limit emas. Iste’molchi 200 kVt·soatdan ortiq elektr energiyasidan foydalanishi mumkin, biroq me’yordan oshgan hajmga belgilangan tabaqalashtirilgan narxlar qo‘llaniladi.

Umumiy hisoblagichdan foydalanilganda

Xonadon yoki yotoqxonada bir nechta oila yashasa, hisob-kitob davrida iste’mol qilingan elektr energiyasi oilalar o‘rtasida nazorat hisoblagichlari ko‘rsatkichlari bo‘yicha taqsimlanadi.

Nazorat hisoblagichini o‘rnatish uchun hududiy elektr tarmoqlari korxonasining ruxsati talab qilinmaydi. Uning to‘g‘ri ishlashini ta’minlash, ko‘rsatkichlarni olish va oilalar o‘rtasida hisob-kitob qilish yashovchilar zimmasiga yuklanadi.

Umumiy foydalaniladigan joylarda iste’mol qilingan elektr energiyasi amalda yashovchilar soniga mutanosib ravishda taqsimlanadi.

Hisoblagich vaqtincha olib qo‘yilganda

Hisoblagich tekshirish, ta’mirlash yoki qiyoslovdan o‘tkazish uchun olib qo‘yilganda, elektr energiyasi:

• ta’minotchi vaqtincha o‘rnatgan hisoblagich bo‘yicha; yoki
• o‘tgan hisob-kitob davridagi o‘rtacha sutkalik iste’mol asosida hisoblanadi.

Bunday hisob-kitob davri bir oydan oshmasligi, shu muddatda hisoblagich qayta o‘rnatilishi lozim.

Hisoblagichning iste’molchi aybisiz buzilishi, noto‘g‘ri tarif qo‘llanishi yoki arifmetik xatolar aniqlansa, haqiqiy iste’mol asosida iste’molchi yoki ta’minotchi foydasiga qayta hisob-kitob qilinadi.

Qarzdorlik va penya

Maishiy iste’molchi to‘lovdan qarzdor bo‘lganda, muddati o‘tkazib yuborilgan har bir kun uchun qarz summasining 0,1 foizi miqdorida penya hisoblanadi.

Penyaning umumiy miqdori muddati o‘tgan to‘lov summasining 50 foizidan oshishi mumkin emas.

Penya hisoblagich ko‘rsatkichlari olingani, qayta hisob-kitoblar amalga oshirilgani va oldindan to‘langan mablag‘lar hisobga olinganidan keyin, hisob-kitob davridan keyingi oyning 11-kunidan boshlab aniqlashtirilgan qarzdorlik summasiga hisoblanadi.

Voyaga etgan shaxslarning solidar javobgarligi

Iste’mol qilingan elektr energiyasi uchun qarzdorlik mavjud bo‘lsa, maishiy iste’molchiga tegishli turar joyda doimiy yoki turgan joyi bo‘yicha ro‘yxatdan o‘tgan voyaga etgan jismoniy shaxslar qarzni to‘lash bo‘yicha solidar javobgar bo‘ladi.

Bunday javobgarlik shaxs turar joyga ro‘yxatga qo‘yilgan paytdan boshlanadi va ro‘yxatdan chiqarilgan paytgacha amal qiladi.

Solidar javobgarlik ta’minotchiga qarzni iste’molchidan ham, mazkur uy-joyda ro‘yxatdan o‘tgan boshqa voyaga etgan shaxslardan ham qonunda belgilangan tartibda talab qilish imkonini beradi.

Hisob-kitob bo‘yicha e’tiroz

Iste’molchi hisoblangan iste’mol hajmi, qarzdorlik, penya yoki qayta hisob-kitobga rozi bo‘lmasa:

• ta’minotchidan shaxsiy hisobvaraq bo‘yicha batafsil ma’lumot olishi;
• hisoblagich ko‘rsatkichlarini solishtirishi;
• dalolatnoma va hisob-kitob nusxalarini talab qilishi;
• ta’minotchiga yoki vakolatli nazorat organiga yozma yoxud elektron murojaat qilishi;
• qaror va hisob-kitob ustidan sudga shikoyat qilishi mumkin.

Materialdagi “Majburiy ijro byurosi qaroriga e’tiroz bildirish” haqidagi qoida chiqarib tashlandi. Qoidabuzarlik va hisobga olinmagan elektr energiyasi bo‘yicha dastlabki hisob-kitob amalda ta’minotchi va vakolatli nazorat organlari ishtirokida rasmiylashtiriladi.