Ish stajiga ega bo‘lmagan shaxslar va mehnatga layoqatsiz fuqarolarga beriladigan nafaqalar

Qanday nafaqalar tayinlanadi?

Davlat pensiyasini olish huquqiga ega bo‘lmagan yoki zarur ish staji etarli bo‘lmagan shaxslarga quyidagi nafaqalar tayinlanishi mumkin:

yoshga doir nafaqa;
nogironlik nafaqasi;
boquvchisini yo‘qotganlik nafaqasi;
parvarishlash nafaqasi.

Nafaqa — qonunchilikda belgilangan shartlarga muvofiq ijtimoiy himoyaga muhtoj shaxsga tayinlanadigan oylik pul to‘lovi.

Bir vaqtning o‘zida bir nechta nafaqa olish huquqiga ega shaxsga, qoida tariqasida, uning tanloviga ko‘ra nafaqaning bitta turi to‘lanadi.

Yoshga doir nafaqa

Yoshga doir nafaqa davlat pensiyasini tayinlash uchun zarur ish stajiga ega bo‘lmagan shaxslarga:

erkaklarga — 65 yoshga to‘lganda;
ayollarga — 60 yoshga to‘lganda;
bolalikdan nogironligi bo‘lgan farzandi bor yoki bo‘lgan onalarga — 55 yoshga to‘lganda tayinlanadi.

Yoshga doir nafaqa — davlat pensiyasini olish uchun zarur ish stajiga ega bo‘lmagan keksa yoshdagi shaxsga tayinlanadigan to‘lov.

Nogironlik nafaqasi

Nogironlik nafaqasi davlat pensiyasini tayinlash uchun zarur ish stajiga ega bo‘lmagan I va II guruh nogironligi bo‘lgan shaxslarga tayinlanadi.

Nogironligi bo‘lgan 18 yoshgacha bolalarga nafaqa nogironlik belgilanganligi haqidagi elektron ma’lumotlar asosida proaktiv shaklda tayinlanadi.

Parvarishlash nafaqasi

Parvarishlash nafaqasi o‘zgalar parvarishiga muhtoj nogironligi bo‘lgan 18 yoshgacha bolaning qonuniy vakiliga tayinlanadi.

Parvarishlash nafaqasi — o‘zgalar yordamiga muhtoj nogironligi bo‘lgan bolani parvarishlayotgan qonuniy vakilga beriladigan oylik to‘lov.

Mazkur nafaqa ham tegishli elektron ma’lumotlar asosida, qoida tariqasida, alohida arizasiz tayinlanadi.

Boquvchisini yo‘qotganlik nafaqasi

Boquvchisini yo‘qotganlik nafaqasi vafot etgan shaxs davlat pensiyasini olish huquqiga ega bo‘lmagan taqdirda uning qaramog‘ida bo‘lgan mehnatga layoqatsiz oila a’zolariga tayinlanadi.

Oilaning mehnatga layoqatsiz a’zolari doirasi pensiya to‘g‘risidagi qonunchilikda belgilanadi.

Qanday murojaat qilinadi?

Yoshga doir, nogironlik va boquvchisini yo‘qotganlik nafaqalarini tayinlash uchun:

Davlat xizmatlari markaziga;
Yagona interaktiv davlat xizmatlari portali orqali murojaat qilish mumkin.

Zarur ma’lumotlar davlat organlarining axborot tizimlari orqali tekshiriladi. Qonunchilikda nazarda tutilmagan qo‘shimcha hujjatlarni talab qilishga yo‘l qo‘yilmaydi.

Qarordan shikoyat qilish mumkinmi?

Nafaqani tayinlash rad etilgan yoki to‘lov bilan bog‘liq qarordan norozi shaxs yuqori turuvchi organga yoki sudga shikoyat qilish huquqiga ega.

Normativ hujjatlar

Vazirlar Mahkamasining 2023-yil 23-martdagi 119-son qarori

«Fuqarolarning davlat pensiya ta’minoti to‘g‘risida»gi Qonun