Зўравонликдан жабрланган болаларга ҳимоя ордери бериш тартиби

Болага нисбатан зўравонлик шакллари

Болага нисбатан зўравонлик қуйидаги шаклларда намоён бўлиши мумкин:

жисмоний зўравонлик;
жинсий зўравонлик;
руҳий зўравонлик;
ғамхўрлик кўрсатмаслик;
эксплуатация;
таъқиб қилиш ва қўрқитиш — буллинг.

Болага нисбатан зўравонликнинг барча шакллари тақиқланади. Зўравонликдан жабрланган ёки зўравонлик хавфи остидаги бола давлат томонидан ҳимоя қилиниши шарт.

Ҳимоя ордерини ким ва қайси муддатда беради

Ҳимоя ордери зўравонлик содир этилганлиги ёки уни содир этиш хавфи аниқланганидан кейин хавф даражасини баҳолаш натижалари асосида ички ишлар органининг масъул ходими томонидан расмийлаштирилади.

Ордер:

24 соат ичида берилади;
Ижтимоий ҳимоя миллий агентлиги тизимидаги «Инсон» ижтимоий хизматлар маркази билан мувофиқлаштирилади;
дастлаб 30 кунгача амал қилади;
расмийлаштирилган пайтдан бошлаб кучга киради;
болага ёки унинг қонуний вакилига топширилади;
унинг нусхаси зўравонлик содир этган шахсга берилади.

Муҳим: боланинг ҳаёти ёки соғлиғи бевосита хавф остида бўлса, ҳимоя ордери расмийлаштирилишини кутиб турмасдан 102 рақамига, ички ишлар органига ёки «Инсон» марказига хабар бериш лозим.

Ҳимоя ордерида белгиланадиган чекловлар

Ҳимоя ордери билан зўравонлик содир этган шахсга:

болага нисбатан зўравонлик қилиш;
бола билан алоқа ўрнатиш ёки уни таъқиб қилиш;
бола ўқийдиган, ишлайдиган ёхуд даволанаётган жойда у билан бевосита мулоқот қилиш;
ордерда кўрсатилган бошқа ҳаракатларни амалга ошириш тақиқланиши мумкин.

Агар бола ва зўравонлик содир этган шахс бир жойда ўқиса ёки ишласа, ички ишлар органи бир иш куни ичида улар ўртасидаги бевосита алоқани чеклаш тўғрисида тегишли ташкилотга тақдимнома киритади.

Ордер муддатини узайтириш

Зўравонлик хавфи бартараф этилмаган бўлса, бола ёки унинг қонуний вакили ҳимоя ордерининг муддатини узайтиришни сўраши мумкин.

Ички ишлар органи материалларни бир иш куни ичида тайёрлаб, жиноят ишлари бўйича туман ёки шаҳар судига юборади. Суд материалларни 24 соат ичида, ёпиқ суд мажлисида кўриб чиқади.

Ҳимоя ордерининг муддати суд томонидан бир йилгача узайтирилиши мумкин. Бироқ ордернинг амал қилиши бола 18 ёшга тўлганида тугатилади.

Ҳуқуқбузар 16 ёшга тўлмаган бўлса

Агар зўравонлик содир этган шахс 16 ёшга тўлмаган бўлса, унга нисбатан ҳимоя ордери берилмайди. Бу болани ҳимоясиз қолдиришни англатмайди: ваколатли органлар хавфни бартараф этиш, болаларни ажратиш, психологик ва ижтимоий ёрдам кўрсатиш каби индивидуал ҳимоя чораларини қўллайди.

Шикоят қилиш ҳуқуқи

Ҳимоя ордерини бериш ёки беришни рад этиш тўғрисидаги қарор устидан юқори турувчи органга ёки судга шикоят қилиш мумкин.

Ордер муддатини узайтириш бўйича суд ажрими устидан 72 соат ичида шикоят берилиши мумкин. Шикоят бериш суд ажримининг ижросини тўхтатмайди.