Ҳуқуқий маслаҳат - бепул, тезкор, ҳаммага!
Йўқотилган ашёни топиб олган шахснинг ҳуқуқ ва мажбуриятлари
- 2279 марта ўқилди
Топилма ҳақида хабар бериш
Йўқолган ашёни топиб олган шахс ашё эгасини, уни йўқотган шахсни ёки уни олиш ҳуқуқига эга бўлган бошқа маълум шахсни дарҳол хабардор қилиши ва ашёни қайтариши шарт.
Ашё:
- бино ичида топилса — бино эгаси ёки маъмуриятига;
- транспортда топилса — транспорт воситаси эгаси ёки унинг вакилига топширилади.
Топилмани қабул қилган шахс топиб олувчининг тегишли ҳуқуқ ва мажбуриятларини ўз зиммасига олади.
Ашё эгаси номаълум бўлса
Ашёни олиш ҳуқуқига эга шахс ёки унинг манзили номаълум бўлса, топилма ҳақида:
- ички ишлар органига;
- тегишли давлат органига;
- фуқароларнинг ўзини ўзи бошқариш органига хабар бериш лозим.
Ашёни топиб олган шахс уни ўзида сақлаб туриши ёки сақлаш учун тегишли органга ёхуд орган кўрсатган шахсга топшириши мумкин.
Тез бузиладиган ашё ёки сақлаш харажати унинг қийматига нисбатан жуда юқори бўлган ашё далолатнома тузилган ҳолда сотилиши мумкин. Сотишдан тушган пул топилган ашёнинг ўрнини эгаллайди.
Мулк ҳуқуқининг вужудга келиши
Топилма ҳақида ваколатли органга хабар берилганидан кейин олти ой ичида ашё эгаси аниқланмаса ва ҳеч ким унга бўлган ҳуқуқини билдирмаса, ашёни топган шахс унга мулк ҳуқуқини олади.
Агар топиб олувчи ашёни мулк қилиб олишдан бош тортса, ашё давлат мулкига ўтади.
Муҳим: топилган ашёни дарҳол ўзиники қилиб олиш мумкин эмас. Аввал эгасини аниқлаш ва ваколатли органга хабар бериш чоралари кўрилиши шарт.
Харажатлар ва мукофот
Ашёни эгасига қайтарган шахс:
- сақлаш;
- топшириш ёки сотиш;
- ашё эгасини қидириш билан боғлиқ зарур харажатларни ундириш ҳуқуқига эга.
Бундан ташқари, топиб олувчи ашёни олиш ҳуқуқига эга шахсдан ашё қийматининг 20 фоизигача миқдорда мукофот талаб қилиши мумкин.
Агар топилган ҳужжат ёки ашё фақат унинг эгаси учун қимматга эга бўлса, мукофот тарафлар келишуви билан, келишув бўлмаса, суд томонидан белгиланади.
Топиб олувчи топилма ҳақида хабар бермаган ёки уни яширишга уринган бўлса, мукофот талаб қилиш ҳуқуқига эга бўлмайди.
Тартиб Фуқаролик кодексининг 192–194-моддаларида белгиланган.
/%D0%9D%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%8F%20%D0%BF%D0%B0%D0%BF%D0%BA%D0%B0%20(3)/ijtimoiy.png)
/2222.png)
/11.png)
/%D0%9D%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%8F%20%D0%BF%D0%B0%D0%BF%D0%BA%D0%B0%20(3)/13.png)
/%D0%9D%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%8F%20%D0%BF%D0%B0%D0%BF%D0%BA%D0%B0%20(3)/19.png)
/gender.png)
/%D0%9D%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%8F%20%D0%BF%D0%B0%D0%BF%D0%BA%D0%B0%20(3)/2.png)
/%D0%9D%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%8F%20%D0%BF%D0%B0%D0%BF%D0%BA%D0%B0%20(3)/9.png)
/%D0%9D%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%8F%20%D0%BF%D0%B0%D0%BF%D0%BA%D0%B0%20(3)/12.png)
/4.png)
/%D0%9D%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%8F%20%D0%BF%D0%B0%D0%BF%D0%BA%D0%B0%20(3)/vatandoshlar%2010.png)
/%D0%9D%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%8F%20%D0%BF%D0%B0%D0%BF%D0%BA%D0%B0%20(3)/Informatization%202.png)
/vote%202%20%D0%BA%D0%BE%D0%BF%D0%B8%D1%8F.png)
/%D0%9D%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%8F%20%D0%BF%D0%B0%D0%BF%D0%BA%D0%B0%20(3)/saldatkui.png)
/6.png)
/3.png)
/%D0%9D%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%8F%20%D0%BF%D0%B0%D0%BF%D0%BA%D0%B0%20(3)/8.png)
/%D0%9D%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%8F%20%D0%BF%D0%B0%D0%BF%D0%BA%D0%B0%20(3)/transport.png){kind=spacer}
/%D0%9D%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%8F%20%D0%BF%D0%B0%D0%BF%D0%BA%D0%B0%20(3)/Green_Right_Arrow_Transparent_PNG_Clip_Art_Image.png){kind=spacer}
/Tamojni.png)
/%D0%9D%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%8F%20%D0%BF%D0%B0%D0%BF%D0%BA%D0%B0%20(3)/17.png)
/%D0%9D%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%8F%20%D0%BF%D0%B0%D0%BF%D0%BA%D0%B0%20(3)/7.png)
/construction.png)
/%D0%91%D0%B5%D0%B7%D1%8B%D0%BC%D1%8F%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B9-1.png)
/YXk.png)
/travl%203.png)
/%D0%9D%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%8F%20%D0%BF%D0%B0%D0%BF%D0%BA%D0%B0%20(3)/14.png)
/tree.png)
/%D0%9D%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%8F%20%D0%BF%D0%B0%D0%BF%D0%BA%D0%B0%20(3)/Sport_madad.png)
/Informatization.png)
/%D0%9D%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%8F%20%D0%BF%D0%B0%D0%BF%D0%BA%D0%B0%20(3)/5.png)
/%D0%9D%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%8F%20%D0%BF%D0%B0%D0%BF%D0%BA%D0%B0%20(3)/vatandoshlar%2012.png)
