Ўриндошлик — ходимнинг асосий ишидан ташқари, бўш вақтида алоҳида меҳнат шартномаси асосида бошқа мунтазам ҳақ тўланадиган ишни бажариши.
Ўриндошлик асосида ишловчи шахс давлат ижтимоий суғуртаси шартларига мувофиқ бўлса, вақтинча меҳнатга лаёқатсизлик нафақасини олиш ҳуқуқига эга.
Бу қоида:
Вақтинча меҳнатга лаёқатсизлик даврининг бешинчи кунигача бўлган қисми ҳар бир иш берувчи томонидан тегишли иш жойи бўйича тўланади.
Шу сабабли нафақанинг иш берувчига тегишли қисми:
Меҳнатга лаёқатсизликнинг олтинчи кунидан бошлаб нафақа Давлат ижтимоий суғурта жамғармаси томонидан тўланади.
Нафақани ҳисоблашда суғурталанган шахснинг солиққа тортиладиган ва суғурта ажратмалари ҳисобланадиган барча меҳнатга ҳақ тўлаш тарзидаги даромадлари, шу жумладан ўриндошлик бўйича расмий даромадлари ҳисобга олинади.
Бунда ҳисобга олинадиган ўртача ойлик иш ҳақи меҳнатга ҳақ тўлашнинг энг кам миқдорининг 10 бараваридан ошмаслиги керак.
Нафақа электрон меҳнатга лаёқатсизлик варақаси ва давлат ахборот тизимларидаги маълумотлар асосида проактив шаклда тайинланади.
Ходимнинг асосий ва ўриндошлик иш жойлари ҳақидаги маълумотлар «Ягона миллий меҳнат тизими» ва солиқ органларининг ахборот тизимларида тўғри акс эттирилган бўлиши керак.
Маълумотларда хато ёки етишмовчилик бўлса, ходим иш берувчидан уларни белгиланган тартибда тўғрилашни талаб қилиши мумкин.
Ўриндош ходим ҳам умумий тартибда камида 6 ойлик суғурта стажига эга бўлиши керак.
Нафақа миқдори:
Ўриндошлик асосида ишлаш нафақа олиш ҳуқуқини бекор қилмайди. Бироқ иш жойи ва иш ҳақи ҳақидаги маълумотлар расмий ахборот тизимларида қайд этилган бўлиши шарт.
«Давлат ижтимоий суғуртаси тўғрисида»ги Қонун
Вазирлар Маҳкамасининг 2025 йил 17 декабрдаги 796-сон қарори