Уй-жой ижара шартномасини бекор қилиш

Тарафлар ўзаро келишса шартномани бекор қилиш мумкинми?

Ҳа. Уй-жой ижара шартномаси энг аввало тарафларнинг ўзаро келишуви билан бекор қилиниши мумкин.

Бунда шартнома қайси санадан тугаши, уй-жойни қайтариш, қолган ижара ҳақи, коммунал тўловлар ва бошқа ўзаро ҳисоб-китобларни ёзма равишда расмийлаштириш мақсадга мувофиқ.

Ижарага олувчи шартномани ўзи бекор қила оладими?

Ҳа. Ижарага олувчи ўзи билан бирга доимий яшайдиган фуқароларнинг розилиги билан ижарага берувчини 3 ой олдин ёзма равишда огоҳлантириб, шартномани исталган вақтда бекор қилиш ҳуқуқига эга.

Ижарага берувчи қачон шартномани бекор қилдириши мумкин?

Ижарага берувчининг талаби бўйича шартнома суд тартибида қуйидаги ҳолатларда бекор қилиниши мумкин:

агар шартномада узоқроқ муддат белгиланмаган бўлса, ижара ҳақи 6 ой мобайнида тўланмаса;
қисқа муддатли ижарада тўлов муддати ўтганидан кейин ҳақ 2 мартадан кўпроқ тўланмаса;
ижарага олувчи ёки у жавобгар бўлган шахслар уй-жойни вайрон қилса ёки унга путур етказса;
уй-жойдан ғайриҳуқуқий қилмишларни содир этиш учун фойдаланилса.

Иккала тараф ҳам суддан бекор қилишни сўраши мумкин бўлган ҳолатлар борми?

Ҳа. Шартнома тарафлардан исталган бирининг талаби билан суд орқали, жумладан:

уй-жой доимий яшаш учун яроқсиз бўлиб қолса;
уй-жой авария ҳолатига келса;
уй-жой қонунчилигида назарда тутилган бошқа асослар мавжуд бўлса бекор қилиниши мумкин.

Қўшниларнинг ҳуқуқлари бузилса дарҳол судга бериш мумкинми?

Агар ижарага олувчи ёки у жавобгар бўлган бошқа шахслар уй-жойдан ўз вазифасига мувофиқ фойдаланмаса ёхуд қўшниларнинг ҳуқуқ ва манфаатларини мунтазам бузса, ижарага берувчи аввал уларни қоидабузарликни тўхтатиш зарурлиги ҳақида огоҳлантириши мумкин.

Огоҳлантиришдан кейин ҳам қоидабузарлик давом этса, ижарага берувчи шартномани суд тартибида бекор қилишни талаб қилиши мумкин.

Шартнома бекор қилинса уй-жойдан қандай чиқарилади?

Шартнома бекор қилинганидан кейин ижарага олувчи ва шу пайтда уй-жойда яшаб турган бошқа фуқаролар мажбурий кўчирилиши зарур бўлса, улар суд қарори асосида уй-жойдан кўчириб чиқарилади.

Солиқ органидаги шартнома ва вақтинча рўйхат нима бўлади?

Агар солиқ органида ҳисобга қўйилган ижара шартномаси тарафлар келишуви ёки қонунчиликда белгиланган тартибда муддатидан олдин бекор қилинса, у махсус ахборот тизимида реал вақт режимида ҳисобдан чиқарилади.

Агар ижарага олувчи шу шартнома асосида вақтинча рўйхатга олинган бўлса, шартнома тугаши ёки бекор қилиниши билан вақтинча рўйхат ҳам автоматик бекор қилинади.

Эслатма: ижарага берувчи ижарага олувчини фақат шартнома бекор бўлганини айтиб, ўзбошимчалик билан мажбуран чиқариб юбориши тўғри эмас. Мажбурий кўчириш зарур бўлса, у суд қарори асосида амалга оширилади.