Ҳуқуқий маслаҳат - бепул, тезкор, ҳаммага!

  • 13868 марта ўқилди

Никоҳдан ажратиш тўғрисидаги даъво бўйича давлат божини ким тўлайди?

Никоҳдан ажратиш тўғрисида судга даъво аризаси берилганда давлат божини, қоида тариқасида, даъвогар тўлайди. «Давлат божи тўғрисида»ги Қонунга мувофиқ:

  • никоҳдан ажратиш ҳақидаги даъво аризаси учун — БҲМнинг 2 баравари;
  • такрорий никоҳни бекор қилиш ҳақидаги даъво аризаси учун — БҲМнинг 4 баравари миқдорида давлат божи ундирилади.

Агар никоҳдан ажратиш талаби билан бирга мол-мулкни бўлиш талаби ҳам қўйилса, мулкий талаб учун даъво баҳосидан келиб чиққан ҳолда алоҳида давлат божи ҳисобланади.

Муҳим: суд ишни ҳал қилишда суд харажатларини тарафлар ўртасида тақсимлаши мумкин. Қонунда назарда тутилган ҳолларда шахс давлат божини тўлашдан озод қилиниши, тўлов кечиктирилиши ёки бўлиб-бўлиб тўлашга рухсат берилиши мумкин.

Эр-хотиннинг вояга етмаган умумий фарзандлари ва ўзаро мулкий низоси бўлмаса, никоҳни ўзаро розилик асосида бекор қилиш, одатда, ФҲДЁ органи орқали амалга оширилади. Қонунчиликда белгиланган алоҳида ҳолатларда никоҳ бир томоннинг аризаси асосида ҳам ФҲДЁ органида бекор қилиниши мумкин.

Прокуратура органлари хотин-қизларга нисбатан зўравонликнинг олдини олиш ваколатига эгами?

Ҳа. Прокуратура органлари қонунларнинг аниқ ва бир хилда ижро этилиши устидан назоратни амалга оширади, зўравонлик ҳолатлари бўйича қонунийлик таъминланишини текширади ҳамда асослар мавжуд бўлганда прокурор назорати ҳужжатларини қўллайди.

Бироқ зўравонлик тўғрисидаги хабарни қабул қилиш, ҳодисага тезкор муносабат билдириш ва ҳимоя ордерини расмийлаштириш ички ишлар органларининг ваколатига киради. Бу тартиб «Хотин-қизларни тазйиқ ва зўравонликдан ҳимоя қилиш тўғрисида»ги Қонунда белгиланган.

Зўравонликдан жабрланган ёки зўравонлик хавфи остида бўлган шахс:

  • 102 рақамига қўнғироқ қилиши;
  • ички ишлар органига мурожаат қилиши;
  • прокуратура органига ариза ёки шикоят киритиши;
  • «Инсон» ижтимоий хизматлар марказидан ижтимоий, психологик ва ҳуқуқий ёрдам сўраши;
  • суд орқали ўз ҳуқуқларини ҳимоя қилиши мумкин.

Муҳим: ҳаёт ёки соғлиқ учун бевосита хавф мавжуд бўлса, биринчи навбатда 102 рақамига хабар бериш ва хавфсиз жойга чиқиш лозим.

Гендер стратегиясининг асосий мақсади нима?

2030 йилга қадар Ўзбекистон Республикасида гендер тенгликка эришиш стратегиясининг асосий мақсади — хотин-қизлар ва эркакларнинг ирқи, миллати, тили, дини, ижтимоий келиб чиқиши, эътиқоди, шахсий ва ижтимоий мавқеидан қатъи назар, ҳақиқий тенг ҳуқуқлилигини таъминлаш.

Стратегия қуйидаги йўналишларни қамраб олади:

  • давлат ва жамият бошқарувида тенг иштирок этиш;
  • таълим, илм-фан ва соғлиқни сақлашдан тенг фойдаланиш;
  • меҳнат ва иқтисодий фаолиятда тенг имкониятлар яратиш;
  • тазйиқ ва зўравонликнинг олдини олиш;
  • гендерга оид камситишларни бартараф этиш;
  • оилавий мажбуриятларни тенг тақсимлашга кўмаклашиш.

Давлат ОТМ магистратурасида ўқиётган хотин-қизларнинг контракти тўлаб бериладими?

Ҳа. Вазирлар Маҳкамасининг 2022 йил 15 августдаги 447-сон қарорига мувофиқ, давлат олий таълим муассасаларининг магистратура босқичида тўлов-контракт асосида таҳсил олаётган хотин-қизларнинг бир ўқув йили учун тўлиқ контракт суммаси Давлат бюджети маблағлари ҳисобидан қопланади.

Ушбу имтиёз қайтариш шартисиз берилади. Бироқ у табақалаштирилган, яъни белгиланган базавий контрактдан юқори миқдордаги супер-контракт тўловларига татбиқ этилмайди.

Талабгор ўзи таҳсил олаётган ОТМ ректори ёки филиал директори номига ҳар йили 15 сентябрга қадар ариза тақдим этади.

  • белгиланган муддатдан кейин берилган ариза кўриб чиқилмайди;
  • ариза 3 иш кунида кўриб чиқилади;
  • талабгорлар рўйхати 5 иш кунида тегишли вазирлик ёки идорага юборилади;
  • контрактни қоплаш ҳақидаги ректор ёки филиал директори буйруғи 15 октябрга қадар қабул қилинади.

Муҳим: контракт пули талабанинг ўзига нақд шаклда берилмайди. Маблағ белгиланган тартибда ОТМнинг тегишли ҳисобварағига йўналтирилади.

Chat